Psikoloji - VI - Otoriteye İtaat
Bu yazının ilk bölümünü okumak için burayı tıkla
Bu yazı çok sayıda parçadan oluşuyor. Yazının tamamını, aşağıdaki bağlantıyı tıklayarak, PDF biçiminde bilgisayarına indirebilir, internet bağlantısına ihtiyaç duymadan, dilediğin yerde okuyabilirsin:
Acaba insanların ne kadarı, kendi inançlarına ters düşse bile, otoriteyi temsil eden yetkili birinin komutlarını uygular?
Yale üniversitesi profesörlerinden Stanley Milgram, yukarıdaki soruya cevap aramak üzere bir deney tasarlıyor. Deney şöyle:Gönüllü katılımcılar aranıyor. Deney gözlemcisi, asık suratlı bir profesör, yani bir otorite figürü; katılımcılara deneyi anlatıyor. Önemli bir bilimsel deneyde yer alacaklarını söylüyor. Gönüllüler ikiye ayrılıyor: Öğretmen ve öğrenci.
Öğretmen, öğrenciye çeşitli kelimeler okuyor ve bunları ezberlemesini istiyor. Ezberleme sürecinden sonra, test süreci başlıyor. Öğretmen, önündeki listeden bir kelime okuyor ve öğrenciden, bu kelimeyle eşleşen diğer kelimeyi hatırlamasını istiyor.
Öğrenci yanlış cevap verirse, ceza olarak belli bir miktar elektrik veriliyor. Öğrencinin her yanlış cevabıyla, elektrik şoku bir kademe artırılıyor. En son aşamada, ölümcül, 450 voltluk bir gerilim var.
Merak ediyoruz, acaba katılımcılar, bilimsel bir deney uğruna, öğrenciye ölümcül bir elektrik şoku verecekler mi?
Seyredelim:
1. Bölüm
2. Bölüm
Gerçekten de korkunç değil mi?
Sadece inançlarımıza dayanarak ne kadar ileri gidebileceğimizi öğrenmiş oluyoruz. Belki sen ve ben, sonuna kadar gitmeden deneyi bitirecektik ama bu deney, bugüne kadar defalarca tekrarlandı. Her seferinde benzer bulgulara rastlandı: İnsanların yüzde altmıştan fazlası, öğrenciye ölümcül voltajı veriyor, yeterki sorumluluk kendisinde olmasın.
İlginç bir Film: Dalga
Uygun şartlar oluştuğunda, insanların ne kadar hızla dönüştüğünü anlatan, Alman yapımı bir film var, adı: Dalga. Filmde; Alman toplumunun, geçmişte nasıl olup da Nazilerin gazına geldiğini eleştirenler, çok geçmeden kendilerini aynı durumda buluyorlar.Bu yazıyı hala okumaya devam ettiğine göre, konu gerçekten ilgini çekmiş olmalı. Bu varsayıma dayanarak, Dalga’yı da mutlaka seyretmeni tavsiye ediyorum, beğeneceksin :)
Yazının devamını görmek için tıkla...
Paylaş:
Sanki İlgili:
blog comments powered by Disqus